De man op de foto heet Benzion Kichinevsky. Hij werd in Odessa geboren op 14 maart 1898 en was goudsmid van beroep. In die tijd waren er wellicht meer goudsmeden dan dat er nu nog overblijven. Kichinevsky meldde zich op 1 augustus 1942 aan met een werkbevel, een lafhartige manier van de Duitsers om Joden die in België verbleven op te sporen en richting vernietigingskampen te sturen. Benzion vertrok op 11 augustus 1942 met de trein vanuit Dossin naar Auschwitz. Hij was toen 44 jaar, 10 jaar jonger dan ik nu ben. De tocht duurde 2 dagen en 2 nachten. Zonder eten of drinken. Wellicht werd hij bij aankomst onmiddellijk naar de gaskamer gestuurd en daar vermoord.

Op 15 maart 2026 sprak ik drie keer zijn naam en leeftijd in voor het project ‘Elke naam telt’ van Kazerne Dossin. Zo geef je een mens die ooit het slachtoffer was van een brutale poging om hem of haar uit te wissen terug een stem en herdenk je hem of haar even. Een klein gebaar van menselijkheid in een wereld die daar ontzettend veel nood aan had en heeft.

Dat Benzion Kichinevsky 14 maart als geboortegedatum heeft is geen toeval. Als je je aanmeldt via het formulier geef je je geboortedatum mee, en zo mogelijk wordt er ergens een link gelegd tussen jouw en de persoon die je even het leven teruggeeft. We zijn dus op dezelfde dag geboren, al zitten er dan vele jaren tussen.

Odessa is de stad waar ik samen met mijn man naartoe zou gaan in maart of april 2020. Een verjaardagscadeau. De tickets waren al gekocht, de valiezen bijna ingepakt. Toen kwam de pandemie als een sloophamer door alle plannen heen. We zijn nooit in Odessa geraakt, en de vraag is maar of we er ooit nog heen zullen kunnen gaan.

Van de 25.843 mensen die gedeporteerd werden vanuit Dossin kregen er al 23.344 opnieuw een stem. Nog 2.500 te gaan dus.

Waar wacht je nog op?